“Dur bi düşüneyim. Bir WAT videosu çektim Youtube’ta birinci oldu, ABD’de kısa film yarışmasına davet ettiler,  3 ay boyunca Amerika’da Chevrolet kullandım, gazeteye çıktım ve dönüp baktığımda iyi ki yapmışım dediğim üst üste 2 yıl gittiğim program diye özetlemek istesemde satırların yetmeyeceği anılar bütünü aslında..”

O artık bir ünlü bir Wat öğrencisi! Youtube’da yayınladığı videoları, onbinlerce kişi tarafından izlenen bir Work and Travel katılımcısı :)

2 yıldır Work and Travel’a katılıyor, aynı yerde çalışıyor. Bu yıl da yine aynı yere gidecek.
İyi bir film tasarımcısı olmanın dışında, iyi dansediyor, güzel yemek yapıyor. En sevdiği dans “Salsa”. Bilgisayarlara meraklı, teknolojiyi yakından takip ediyor.

Tüm bunların yanında Görkem, Bilgi Üniversitesi İşletme bölümünde okuyor. Başarılı bir öğrenci olduğu için 1 dönem de erken mezun olacak. Kısaca Görkem on parmağında on marifet olanlardan : ).

Work and Travel programıyla Amerika’nın hangi şehrinde ve hangi iş pozisyonunda çalıştın?
Ocean City şehrine gittim, Maryland eyaletinde. Pool attendant olarak gittim. Ama pozisyonumu değiştirdiler, shuttle bus driver yaptılar.

Çalıştığın yerdeki görevini kısaca tanımlayabilir misin?
Ben  sabah 16.00 - 22.00 arası minibüs kullandım. Otel müşterisini otelden alıp kumsala bırakıyordum. Nonstop olarak çalışıyorduk. Minibüsün sezon boyunca tüm bakım ve onarım işlerini biz takip ediyorduk. Şanslıydık çünkü müzik ve klima vardı. Bir de arada Türkçe müzik açıyorduk.

Amerika’ya gittiğin zaman işveren seni havalimanında karşıladı mı? Eğer karşılamadıysa, çalışacağın yere ulaşım konusunda sıkıntı çektin mi?
Hayır karşılamadı çünkü havalimanı ile çalışacağım yer arası çok yakın mesafe değil. İşveren, Amerika seyahati öncesi bana çalışacağım yere nasıl ulaşıcağıma dair uzun bir mektup  yollamıştı. Ama New York üzerinden anlatmış, daha sonra ben Baltimore üzerinden geleceğimi e-mail ile bildirip, ona göre tekrar tarif etmişti. Biz de ne yazıyorsa onu takip ettik: Havalimanı-taxi-Greyhound Bus Station ve Ocean City’e ulaştık. Advis de ulaşım konusunda bilgi göndermişti ama gerek kalmadı. İşverenle iletişimde olduğum için.

Amerika’ya gittiğin zaman işin hazır mıydı? Amerika’ya gittiği zaman işinin hazır olmadığını ve sorun yaşadığını gördüğün öğrenciler oldu mu?
Ben saati 7.25$'a, pool attendant olarak gittim fakat bu işi yapamayacağımı çünkü verdiğim tarihten geç kaldığım için başka öğrencilerin o işte çalıştığını söyledi işveren. Aslında hayal kırıklığına uğradım çünkü kendimi bu işe çok hazırlamıştım, havuz başı, yaz boyunca yüzerim filan bilirsiniz. Ardından başka bir pozisyon olduğunu söyledi saat başına ücreti 9.00$ + bahşiş  olan bus driver. Önce moralim dibe vurdu ardından heyacandan havalandım hepsi 1 dakika içerisinde olmuştu.

Bizim otelde işi hazır olmayan olmadı ama etraftan tanık olduğum olaylar oldu. İşveren işten çıkarmış ama onlar hemen ikinci iş buldu. Ama genel olarak sorun hep vardır, bu program ile gidip sorun yaşamayan öğrenci olamaz. Önemli olan soğukkanlı olabilmek.


İşyerine vardığında bir yabancı olarak yoğun ilgi gördün mü? Bu beklentide olan öğrencilerimiz için söylemek istediğin bir şey var mı?
Ben daha önce gazete röportajında söylediğim gibi sakal tıraşını sevmem. Yazın teni bronzlaştıran etkisi, kirli sakal ve müslüman biri olarak yoğun ilgi gördüm. Benimle fotoğraf çektiren otel müşterileri, sohbetlerde müslümanlığı,Türkiye’yi soran insanlar. Bir gün diğer otobüs şöförü Erhan’ı telsiz ile haber vermişler otele döndüğünde resepsiyona uğra diye. Biz genelde trafik veya acil durumlarda telsiz iletişimi yaparız. Müşteriler otelden ayrılmadan Erhan ile fotoğraf çektirmek istemişler..Öğrencinin gittiği yere göre değişir, büyük şehirlerde farklı milletlerden insanlar çok ama ufak yerlerde tabii yoğun ilgi ile karşılanacaklardır. Türkiye’den gelmek, Türk olmak bir ayrıcalık onlar bunun farkında ve sempati ile yaklaşıyorlar. Benim naçizhane tavsiyem, tüm öğrenciler ülkelerini birinci dereceden temsil ettiğini unutmamalı ve her hareketine özen göstermeli.

Aylık kazancın neydi? Hep aynı saat ücreti ile mi çalıştın?
İşverenim anlaşmaya uymadı :) Hem işimi değiştirdi hem verdiği fiyatı. Saat ücretim ilk gittiğim gün değişti ve ben işe alıştıkca bahşişte almaya başladım.Aylık kazancım 1600 dolar. İkinci işe başladıktan sonra 3000 doları geçti.

İşverenler performansa göre saat ücretini arttırabiiyor veya sezon sonunda bonus verebiliyorlar. Ya da terfi verebiliyorlar. İşverenin senin saat ücretinde herhangi bir artış yaptı mı ya da herhangi bir terfi ya da bonus aldın mı?
Sezon sonunda otel bize bonus verdi. Ayın elemanı seçildim iki defa. Bunla ilgili sertifika ve armalar var. Ayın elemanları olarak: Ben, Mara, Şenol, Anya, Ivan ve diğer arkadaşlar ile birlikte otelin sahibi, genel müdür hep beraber et lokantasına gitmiştik.



İşverenin konaklama sağladı mı? Eğer kendin bulduysan, nasıl bir yol izledin?
Evet bizim işverenimiz  konaklama sağlıyordu. İlk iki ay orda kaldık sonra daha hareketli bir yere taşındık. Ocean City’de öğrenci merkezinde ilan panasu var ve çoğu öğrenci öyle buluyor..

Nerde, kaç kişi ile kaldın? Haftada ne kadar ödüyordun konaklama için?
İşveren’in sağladığı konaklama ile 4 kişi bir evde kalıyorduk 100 dolar haftalık ödüyorduk. Daha ucuza kalanlarda var 8-10 kişi kalırsan...

Bulunduğun süre içinde farklı şehirleri görme imkanın oldu mu? Hangi şehirleri gezdin?
Evet. Çalıştığımız yer olan Ocean City’i ve etrafındaki yakın yerler Deleware, Washington’a boş günlerimizde gezme fırsatımız oldu. İşyerinden izin alanarak, Niagara Şelaleri’ne iki günlüğüne gittik ve dönmeden önce bir hafta New York’ta kaldık.




Programın seyahat ve eğlence kısmıyla ilgili olarak neler tavsiye edersin? Hangi şehirleri mutlaka görmeliler? Ve bunu en hesaplı şekilde nasıl yapabilirler?
Manhattan kesinlikle görülmeli, Niagara Şelaleri’ndeki aktivitiler kesinlikle yapılmalı. En hesaplı yöntem boş günlerinizde yakın olan yerlere gitmektir böylece ekstra izin almamış olursun yani para kaybetmemiş olursun. Greyhound adındaki otobüs firması ulaşım için en ucuz opsiyondur.

Amerika’da işini görebilecek bir arabayı 500 USD’ye satın alabileceğin söyleniyor. Sen bulunduğun süre içinde araba kiraladın mı ya da satın aldın mı? Ne kadar ödedin?
Orada yaşayan arkadaşların arabası olduğu için ben böyle birşeye girişmedim. Zaten işim şöförlük olduğu için hiç heveslenmedim.

Work&Travel’a katılan öğrencilerin programa katılmak için yaptığı masrafı büyük ölçüde geri kazanılabildiği, hatta alışveriş yapmış olarak geri dönülebileceği söyleniyor. Sence bu ne kadar doğru? Peki sen ne kadar kazandın?
İki defa programa katılan biri olarak %100 doğru. Gerçi ben iki iş yaptığım için böyle rahat söylüyorum. Ama kazanamayan öğrenciler de oluyor. Evde yemek yapmayıp dışarda yiyen, taxi kullanan, hostel yerine hotelde konaklama yapmak gibi yanlış davranışlar içinde olan öğrenciler para kaybediyor. 7000 dolar kazandım.



Giden tüm öğrencilerin Amerika’da ucuz olması nedeniyle özellikle elektronik alışverişi yaptığını duyuyoruz. Sen de yanında ikinci bir bavulla gelenlerden misin?
Her iki yılımda da, ikinci bavul ile döndüm, en çok bavula ihtiyacı olan annem sevindi bu duruma.

Amerika’ya gitmeden önceki Amerika hakkındaki düşüncelerin ve döndükten sonraki düşüncelerin arasındaki farkları anlatabilir misin? Tekrar Amerika’ya gitmeyi düşünüyor müydün?
2 kere Work and Travel programından sonra tekrar Amerika’ya gitmeyi düşünüyorum ve başvurumu yaptım bile. Bu sefer staj programı ile 1 yıllığına gideceğim.

Amerika’ya gitmeden önceki  Sen ile, orada yaşadıktan sonra Sen arasında ne gibi değişiklikler oldu?
Ben ben değilim artık:)  Her yaz Amerika’ya gidesim var.

Amerikalıların Türklere karşı yaklaşımı nasıldı? Tanıştığın insanlar Türkiye’yi tanıyorlar mıydı?
Türkiye tanınmıyor, ne coğrafi yeri ne siyasi duruşu bilinmiyor. Avrupalı turistler bizleri tanıyor ama Amerikalılar bilmiyor. Ben sayısız insana Türkiye’yi anlattım. Minibüs’ü sürerken sayısız soru soruyorlar çok meraklılar Türkiye’ye. Müslümanlığı merak ediyorlar. Konuşmak lazım anlatmak lazım.

Amerika’daki iş hayatı  hakkında ne  düşünüyorsun? Amerika’da çalışma koşulları nasıldı? Türkiye ile karşılaştırabilir misin?
Amerika’da çalışma hayatı Türkiye’ye göre çok daha disiplinli. İnsanlar gerçekten çok verimli çalışıyor özellikle hizmet sektöründe müşteri memnuniyeti, güleryüzlü hizmetin anlamı büyük. Onun dışında sınıf farklılığı yok.Otelin genel müdürünü odayı temizliyor, otelin sahibi bakım ve onarım işleri yapıyor.Günde 6 saat çalışarak Amerika’da çok rahat hayat yaşayabilirsiniz, Türkiye’de iş tecrübesi olan arkadaşlar gidince ne demek istediğimi çok iyi anlayacaklar.

Programın İngilizceni geliştirdiğini düşünüyor musun?
Tabii ki. 3 ay boyunca televizyon, müzik, alışveriş, ulaşım, iş, ev her yerde ingilizce ile iç içe olup ingilizce geliştirememek başarısızlık olsa gerek.

Bildiğin gibi bu program farklı ülkelerden öğrencilerin katıldığı bir program. Senin gibi Work&Travel programına “başka ülkelerden katılmış öğrencilerle” tanıştın  mı? Hangi ülkelerden arkadaşların oldu?
Hala görüştüğün arkadaşların var mı?
Evet, özellikle programa katıldığım ikinci yıl tam bir sosyalleşme olayı oldu. Başta Romanya, Rusya ve Bulgaristan olmak üzere birçok ülkeden arkadaşım oldu. Messenger vasıtasıyla hergün konuştuğum arkadaşlarım bile var. Bir de kurduğum YahooGroup ile kim nerde neler yapıyor öğreniyoruz.

Amerika’ya gidip gerçek aşkını bulduğunu söyleyen öğrencilerimiz oluyor. Röportajımızın biraz da magazinsel boyutu olsun:) Duygusal olarak bir şeyler hissetiğin biri oldu mu?
Bunu bırakın videolar anlatsın:)

Yemek konusunda sıkıntı yaşadın mı? Bizim yemeklerimizi  özledin mi? Annenin en çok hangi yemeğini özledin:)?
Yemek konusunda sıkıntı çekmedik. Amerika’da ne varsa Türkiye’de var. İskender başta olmak üzere Türk yemeklerini özledim tabii çünkü Amerika’da Türk restaurantları öğrenci için pahalı. Annemin yayla çorbasını özledim.

Amerika’da kaldığın süre zarfında aklında kalan bir hatıranı Work and Travel’a katılmayı düşünen öğrenci okurlarımızla  paylaşır mısın?
Nerden başlasam? Arkadaşım Şahin yüzünden uçağı kaçırdık. Yine Arkadaşım Şahin yüzünden FBI ile sorun yaşadık. Washington’da FBI kameraları kapattı, pasaportu kaybettim...diye devam eden uzun hikayelerim var. Ama aklıma ilk gelen İrina ile yaptığımız bisiklet kazası. Ocean City’den Assetague Island’a yaklaşık 12 millik bir yolu bisiklet ile gitmeye karar verdik. Otobanın bisiklet yoluna takip etmemize rağmen Irina bisiklet ile takla attı ve çok kötü yaralandı. Tüm arabalar durdu, OC polisi, şerifi, ambulans ve itfaiye ekipleriyle anında olay yerine koştular. İnanılmaz bir manzaraydı, bir film sahnesi gibi. Irina’ya birşey olmadı -uzun bir süre gözünde ve alnında koca bir şişlik ile gezse de- olay mahallindeki güvenlik güçlerinin siren sesleri ve trafiğin kapatılması bizim hiç bir zaman unutamayacağımız acı-tatlı karışık bir maceramızdı.

Vize mülakatından korkan öğrencilerimiz için söylemek istediğin bir şey var mı?
Korkmalarının sebebi kulaktan kulağa yayılan doğru olmayan söylentiler. Çok kısa süren ve belli kalıplarda soruların sorulduğu bir mülakat. Giden öğrencilere sorabilirler, gayet rahat alınıyor.

Work and Travel programına öğrenci gönderen pek çok firma var. Öğrenciler firma seçimi yaparken sence neye dikkat etmeli?
Firmanın dürüst çalışması önemli. İlk defa giden öğrenci ve onun ailesi için birçok soru işareti olabiliyor. Elinizde bavul ve çalışacağınız yerin adresi ile Amerika’ya gidiyorsunuz. Fiyatı ucuz diye veya promosyonlu kampanyaları var diye şirket seçmek yanlış.

Senin Advis’i seçmendeki en önemli etken neydi?
Arkadaşım daha önce sorunsuz bir program dönemi geçirmişti, onun referansı ile gittim. İkinci kez katıldığımda yine Advis’i seçtim.

Amerika’ya Advis aracılığı ile gittiğine memnun musun?
Memnunum tabii, iki defa gittim zaten. Ne belgelerimde ne de Amerika’da Advis’ten kaynaklanan bir sorun ile karşılaşmadım. 


 
Amerika’dayken Advis’i araman ve yardım istemen gerekti mi?  Beklediğin yardımı alabildin mi? Amerika’da bulunduğun süre boyunca Advis danışmanlık hizmeti sunmaya devam etti mi?  
Uçak biletinin tarihini değiştirmek için aradım, onlar da yardım etti.

Senin için “Work and Travel” neyi ifade ediyor? Gelecek yıl tekrar gidecek misin?
Üniversite 3 ve 4. sınıfta gittim. Benim için üç aylık yaz tatili veya klasik deneyimlerin çok ötesinde bir şey WAT. Yaşadığım olaylar, arkadaşlarım, yaptığımız videolar ile bambaşka anlamlar ifade ediyor. Kişisel gelişim dışında bana en büyük kazancı tanışma fırsatı yakaladığım birbirinden güzel insanlar. Amerika’ya gelecek yıl, staj programı ile dördüncü kez tekrar gidip, yüksek öğrenimimi de orada yapıp dönmeyi planlıyorum.