Work&Travel programıyla Amerika’nın hangi şehrine gittin ve ne kadar kaldın? Kaç şehir gördün? Amerika’ya ilk ayak bastığında neler hissettin?

Ben NJ Wildwood'a gittim ve yaklaşık 3 ay kaldım. NJ dışında Philadelphia, Newyork, Delaware ve Washington' a gittim. Amerika’ya ilk ayak bastığımda düşündüğüm tek şey evi aramaktı ondan sonra da Philadelphia'dan Wildwood'a nasıl gideceğimi düşünmeye başladım.

İşverenim değil havaalanında karşılamak oraya gittiğimde bile yüzüme doğru düzgün bakmadı desem yeridir. Kendi çabalarımla başka bir iş bulup orada çalıştım. Katılacak olanların bu konuda pek bir beklenti içinde olmamalarını tavsiye ederim çünkü kimse 5 dolar karşılığı (vergilerden sonra elinizde kalacak olan aşağı yukarı böyle oluyor) çalıştıracağı birini karşılamak için kalkıp da havaalanına gitmez.

İlk gittiğimde açıkçası çok zorlandım sonuçta tamamıyla alışık olmadığımız bir yaşam tarzının içinde bulduk kendimizi. Kimi zaman dönmek bile istedim ama daha sonra arkadaş ortamlarına girince kendimi bir anda Türkiye'ye dönmek istemezken buldum ve şimdi de orayı çok özlüyorum. En çok zorlandığım konu kalacak yer bulmak ve hijyen şartlarına alışmak oldu buna bir de yiyecek bir şey bulamamak eklenince içinden çıkılmaz bir hal alsa da zamanla düzenimi yerine oturttum ve Wawa'nın (gelmiş geçmiş en iyi market) müdavimlerinden oldum ;)

Morey's Piers isimli bir eğlence parkında Ride Operator olarak çalışıyordum. Tek işim de buydu.

Saat ücretin ve aylık kazancın neydi? Hep aynı saat ücreti ile mi çalıştın? İşveren herhangi bir artış yaptı mı saat ücretinde?

Saat başı 6.15,  vergilerden sonra 5,60 gibi bir paraya çalışıyordum. Saatlik ücretimde herhangi bir artış olmadı ancak sezon sonu bonusumda yüklü bir artış aldım.

Bütün danışmanlık şirketleri Work&Travel’a katılmak için harcanan masrafın geri kazanılabildiğini, hatta alışveriş yapmış olarak geri dönülebileceğini söylüyor. Sen Türkiye’ye dönerken program bedelini gerçekten çıkarabildin mi? Belli bir birikim ile Türkiye’ye döndün mü?

Toplamda 25 dolar bir birikimle döndüm:) Program masrafını karşılamak gibi bir hedefim zaten yoktu ama alışveriş konusunda söylenenler doğru. (bu arada kazanmak isterseniz program masrafını kazanabilirsiniz ancak açık konuşmak gerekirse eğlenemezsiniz)

Elektronik konusunda gerçekten cennet gibi bir yer. 2 tane laptop getirdim (her ne kadar kendi kazandığım parayla olmasa da) Türkiye'ye göre çok çok ucuz olduğunu söyleyebilirim.

Dünya görüşün, hayattan beklentin, insanlarla olan iletişimin gibi konularda Amerika’ya gitmeden önceki  Sen ile, orada yaşadıktan sonra Sen arasında ne gibi değişiklikler oldu?

İşte asıl önemli olan nokta benim için burasıydı. Orada yaşadığım arkadaşlıklar ve tek başına hayatta kalma mücadelesi her şeye değdi. Hala daha her akşam internette nerdeyse 7-8 ülkeden arkadaşlarımla konuşuyorum ve bir çoğunu Türkiye'ye davet ettim Aralık ayında İngiltere, İrlanda ve Çek cumhuriyetinden bazı arkadaşlarım İstanbul'a geliyorlar.

Work&Travel programına katıldıktan sonra Türkiye’ye ve insanlara karşı bakış açında ne gibi değişiklikler oldu?

Türkiye'nin bir çok açıdan diğer ülkelere (özellikle Amerika) nazaran daha yaşanılası bir yer olduğunu anladım ancak yine de çok büyük eksikliklerimiz olduğunu ve özellikle iş yaşamı konusunda burada bir yerlere gelmenin çok daha zor olduğunu anladım.

Nerdeyse her şey buradakinden çok farklı. Toplu taşımacılıktan tutun da yeme içme hatta alışveriş kültürü bile buradakinden çok farklı.

Benim arkadaş çevremde Türkiye’ye ve İstanbul’a aşık hatta en büyük hayali buraları görmek isteyen Amerikalı ve Avrupalı arkadaşlarım vardı bunun haricinde tabii ki Türkiye’yi hala daha Arabistan’la aynı kefeye koyan ve o tarz bir yaşam sürdüğümüzü zanneden insanlar da vardı ancak bizleri tanıyınca öyle olmadığını anladılar ve çok sıcak davrandılar.

İş hayatı buradakinden tamamıyla çok farklı en basitinden benim supervisorlarimdan iş dışında devamlı aynı ortamlarda bulunduğumuz ve çok yakın arkadaş olduğumuz bazıları iş zamanı tanıyamayacağımız davranışlarda bulunup gerçekten çok dengesiz hareketlerde bulunabiliyordu. Bunun dışında da insanlar işlerini buradakinden biraz daha faza ciddiye alıyorlar diyebilirim.

Bu arada gerçekten İngilizcen ilerledi mi? Bildiğin gibi pek çok İngilizce öğrenen hazırlık öğrencisi var üniversitelerde. Onlara İngilizcelerini ilerletmeleri konusunda Work and Travel’a katılmalarını tavsiye eder misin?

Benim İngilizce konusunda hiç bir zaman ciddi bir problemim olmuş olmasa da tabi ki arkadaş çevremin gittiğim yerdeki Türklerin %90'inin aksine büyük bir çoğunluğunu yabancılar oluşturduğu için ve beraber çalıştığım insanların da yabancı olmasının neticesinde konuşma anlamında çok ilerlediğini söyleyebilirim. Özellikle İrlandalı arkadaşlarımı anlamakta başlarda çok zorluk çeksem de zamanla onların aksanına da alışıp onlar gibi hızlı konuşmaya başladım.

İngilizceni çalışırken mi, yoksa sosyal hayat içindemi geliştirdin?

Her ikisi de benim için geçerliydi çalıştığım parkta fazlaca Türk olmasına rağmen tüm gün beraber çalıştığım insanlar hep yabancıydı önün dışında sosyal hayat anlamındaysa çok yakın arkadaşım olan 2-3 Türkün dışında bütün arkadaş çevrem İrlanda, İngiltere, Polonya, Slovakya, Çek cumhuriyeti gibi farklı ülkelerden gelmiş kişiler ve tabi ki Amerikalılardan oluşuyordu özellikle Türkiye’ye dönmeden önceki Newyork seyahatimde yanımda hiç Türk olmaması nedeniyle 2 haftaya yakın hiç Türkçe konuşmadım.

Hangi ülkelerden arkadaşların oldu? Senin gibi Work&Travel programına “başka ülkelerden katılmış öğrencilerle” karşılaştın mı?

Benim gittiğim yer daha önce de dediğim gibi nüfusunun yazlık nüfusunun büyük bir oranını bizler gibi diğer ülkelerden gelen öğrencilerin oluşturduğu bir sahil kasabasıydı bu yüzden arkadaş ortamı gerçekten çok iyiydi.

Yaşadığımız en büyük problemlerden biri buydu 1 hafta boyunca sadece tavukburgerle beslendiğimi bile hatırlıyorum. Gittiğim yerin pizzasının dünyaca ünlü olduğunu öğrendiğimde ilkten sevinmiştim ama daha sonra bunun hayatımda yediğim en rezil şey olduğunun farkına vardım. Bunun dışında genellikle her şey domuz eti içerdiği ve domuz yağı kokusunun her tarafa sinmiş olduğu için büyük zorluklar yaşadık. zamanla buna da alışılsa da annemin pırasasını bile özledim diyebilirim.

Amerika’da kaldığın süre zarfında aklında kalan bir anını  Work&Travel’a katılmayı düşünen öğrenci okurlarımızla  paylaşır mısın?

Açıkçası bir çok anım burada paylaşılamaz nitelikte ama doğum günümü polisin basması ve sahte kimliğimle yakalandığım gece unutamadıklarımdan:)

İş görüşmemi şubat ayında telefonla yapmıştım ve işverenim İngilizcemin çok iyi olduğunu ve mutlaka benimle çalışmak istediğini söylemişti ancak oraya gittiğimde o an için yeterli sayıda elemanlarının olduğunu ve 1-2 hafta beklememi bu arada başka bir iş bulursam da orda çalışabileceğimi söyledi.

2 hafta çalışmadan beklemek açıkçası isime gelmedi çünkü bir an önce düzenimi kurmak ve para kazanmaya başlamak istiyordum. bu yüzden kendi çabalarımla başka bir iş buldum ve orda çalışmaya başladım. daha sonra da bu kararımdan dolayı hiç pişmanlık duymadım çünkü her ne kadar aldığım para çok fazla olmasa da çalıştığım yerdeki bir çok aktiviteden yaralanma şansı buldum.

Gittiğin zaman kalacağın yer hazır mıydı? Konaklamayla ilgili sorunun oldu mu?

Kalacağım yeri de kendi çabalarımla buldum ilk 4-5 gün bir arkadaşımın yanında kaldım daha sonra da başka bir eve çıktım. ilk ev sahibimizin kendine ait bir tarikatı vardı ve 7 yıl sonra dünyanın yok olacağını sanıyordu ara sıra problemler yaşadıysak da bize çalıştığı yerden yemek vs. getirdiği ve bisiklet verdiği için iyi geçinmeye çalışıyorduk. Ancak daha sonra işime çok yakın olmaması nedeniyle başka bir yere çıktım. Orada da benden başka hiç bir arkadaşım depozitosunu geri alamadı. Bu yönden katılacak arkadaşların çok dikkatli olmasını ve depozitolarını kaptırmamalarını tavsiye ediyorum.

Tabii ki o stresin oluşması çok normal ancak kendilerine güvenmeleri ve iyi bir izlenim bırakmaları gerekiyor. Benim vize mülakatım çok rahat geçmişti ancak bu insanların ne yapacakları çok belli olmuyor açıkçası.

Work and Travel programına öğrenci gönderen pek çok firma var. Öğrenciler firma yaparken sence neye dikkat etmeli?

Çalışacakları iş yerinden çok gidecekleri yeri iyi seçmelerini tavsiye ediyorum. Özellikle 2. iş bulabilme imkanlarının yüksek olduğu yerleri tercih etsinler ki gittiklerinde işleri hazır olmazsa başlarının çaresine bakabilsinler.

Okulumdaki toplantısına katılmıştım ve daha önceden giden arkadaşlarımın tavsiyeleriyle bu seçimi yaptım.

Gerçekten beklediğin ilgiyi, yardımı, hizmeti Advis’ten alabildin mi? Amerika’ya gittiğinde iyi ki de Advis ile programa katılmışım dediğin oldu mu?

Özellikle vize aşamasında ve dönüşte uçak biletimi öne aldırma konusunda çok yardımcı oldular. Bir çok arkadaşım uçak biletini öne aldırmak için paralar ödedi bazılarıysa hiç bir şekilde aldıramayıp Amerika’da parasız pulsuz mahsur kaldılar. Benim biletim 1 mail atmamla hazırlanmıştı bu yüzden Advis'e çok teşekkür ediyorum.

Amerika’dayken de seninle iletişim kurdular mı? Bir problem ile karşılaştığında Advis sana danışmanlık hizmetini sunmaya devam etti mi? 

İşimden çıkıp 2. işime girdiğim dönemde CIEE tarafından bir takım uyarılar almıştım bu konuların halledilmesi konusunda Advis’le bağlantı kurdum ve sorun halledildi. Ondan sonra pek bir problem yaşamadığım için Advis’le bir bağlantım olmadı ancak gönderdikleri maillerle yapmamız gerekenleri çok net bir şekilde açıkladılar.