“Meksika’dan olan arkadaşım Elizabeth’e hatta Türkçe öğrettim biraz, o da bana biraz İspanyolca öğretti. O Türkiye’ye gelmeyi çok istiyor mesela.”
Nevra Arslantürk, Koç Üniversitesi 2. Sınıf öğrencisi... 20 yaşındave Ordu doğumlu... Arkadaşları onu çok çalışkan ve araştırmacı olarak tanıyor. 2008’de mezun olacak Nevra, gelecek için tek isteğinin sevdiği işi yapıp, mutlu olmak olduğunu söylüyor. Yeni yerler görmek & keşfetmek, ebru yapmak, kitap okumak onun hobileri....
Work&Travel programıyla Amerika’nın hangi şehrine gittin ve ne kadar kaldın? Kaç şehir gördün? Amerika’ya ilk ayak bastığında neler hissettin?
South Caroline, Hilton Head Island’a gittim.3 ay kaldım.Onun dışında New York,Washington ve Virginia’da Charlottesville’e gittim.
İlk başta alışmakta çok zorluk çektin mi? Nelere alışmakta güçlük çektin ve en çok hangi sorunlarla karşılaştın?
Gitmeden önce acaba yapabilir miyim, her şey yolunda gider mi diye bir sürü şey düşünmeme rağmen, oraya gittiğimde işe adapte olmakta zorluk çekmedim. Zaten karmaşık bir şey yapmadığımız için 2. gün olayı kapmıştık.
Ne tür işler yaptın?
Sales Associate, satış temsilcisi olarak çalıştım.
Aylık kazancın neydi?
Yaklaşık 1.000$
Bütün danışmanlık şirketleri Work&Travel’a katılmak için harcanan paranın 4-5 misli para kazanılabildiğini söylüyor. Sen Türkiye’ye dönerken program bedelini gerçekten çıkarabildin mi? Belli bir birikim ile Türkiye’ye döndün mü?
Ben program bedelimi çıkaramadım ama amacım zaten para biriktirmek değildi. Bence olay amacınızın ne olduğuna bakıyor. Eğer gerçekten para kazanmak için giderseniz, kendini sıkıp iki ya da üç işte birden çalışıp, harcamalarınıza da dikkat ederek çok iyi para kazanabilirsiniz. Eğlenmeye ve gezmeye önem verdiğinizde, paranızı son kuruşuna kadar harcıyorsunuz ve kendimden örnek vermem gerekirse döndüğümde cebimde sadece 5 $ vardı ama dediğim gibi bu bir seçim. Pişman değilim :)
Dünya görüşün, hayattan beklentin, insanlarla olan iletişimin gibi konularda Amerika’ya gitmeden önceki sen ile, orada yaşadıktan sonraki sen arasında ne gibi değişiklikler oldu?
Bir kere kesinlikle dünya küçükmüş gibi geliyor, artık her şeyi yapabilirmişsiniz gibi. Ve kendinize daha çok güvenmeye başlıyorsunuz. Çünkü Work&Travel, lay lay lom geçen bir zaman değil, gerçekten zorlanabiliyorsunuz bazen ama tüm bu zorlukların üstesinden geldiğinizde kendinizi mutlu hissediyorsunuz.
Work&Travel programına katıldıktan sonra Türkiye’ye ve insanlara karşı bakış açınızda ne gibi değişiklikler oldu?
Amerikalılar her konuda bizden çok daha rahatlar. Eğlenmeye bakıyorlar, anı yaşıyorlar ve stresten uzak duruyorlar. Bence bizim toplum olarak ihtiyacımız olan bu.
Orada yaşarken Türkiye’nin ve Amerika’nın hayat koşulları arasında ne gibi farklar dikkatini çekti?
Amerika’da, Türkiye’ye göre gerçekten çok iyi para kazanıyorsunuz. Ama bunun yanında hayat da çok pahalı. Özellikle yemek masrafınız çok fazla oluyor. Bu durumda iyi restoranlara gitmediğiniz sürece sağlıklı beslenemiyorsunuz.
Belki özlemek duygusunu da ilk defa yaşadın, Türkiye’yi ve buradaki sevdiklerini özledin mi? Ben 3 aya yakın kaldım Amerika’da ve ilk defa bu kadar uzun süre alıştığım her şeyden çok uzak kaldım.Tabii ki özlüyorsun, hatta etrafında Türkçe konuşan birilerini görmeyi bile özlüyorsun diyebilirim.
Amerikalıların biz Türklere karşı yaklaşımı nasıldı? Türkiye hakkında fikirlerini sordun mu veya nasıl bir izlenim oluştu mu sende?
Amerikalılar genelde kendilerine odaklanmış yaşıyorlar bence. Çoğunun dünyadan haberi yok, Türkiye’nin haritada bile yerini gösteremezler. Ben kötü bir yaklaşım görmedim kimseden Türk olduğumu söylediğimde. Hatta onlara çok ilginç geliyor ve bir sürü soru sormaya başlıyorlar, neden geldin, Türkiye’de ne yapıyorsun gibi.
Amerika’daki iş hayatı hakkında ne düşünüyorsun? Amerikalılar çalışırken nasıl? Biz Türklerle bir karşılaştırma yapabilir misin? Amerika’da çalışmak güzel bence. Çalışırken yardımseverler, anlamadığın bir şey olduğunda, soru sorduğunda ne yapman gerektiğini gösteriyorlar hemen. En azından bizim müdürlerimiz öyleydi.. Ayrıca da iyi para kazanıyorsun. Türklerle kıyaslama yaptığımızda, Amerika’da zaman çok önemli, çalıştığın kadar para kazanıyorsun. Kısa bir mola verdiğinde bile sistemden çıkmak zorundasın, fazla çalıştığında da bu overtime oluyor ve onun hakkını da alıyorsun.
Gerçekten İngilizcen ilerledi mi? Bildiğin gibi pek çok İngilizce öğrenen hazırlık öğrencisi var üniversitelerde. Onlara İngilizcelerini ilerletmeleri konusunda Work and Travel’a katılmalarını tavsiye eder misin? Ordayken İngilizcemin pek ilerlemediğini düşünüyordum ama sonradan farkettiğimde konuşma olarak artık çok daha rahatım, kelime hafızam da gelişti tabii ki. Zaten hiç ilerlememesi mümkün değil.
Hangi ülkelerden arkadaşların oldu? Onlarla neler yaptın, hangi maceraları yaşadın? Senin gibi Work&Travel programına “başka ülkelerden katılmış öğrencilerle” karşılaştın mı? Onlardan ayrılman zor oldu mu? Onlara Türkiye hakkında fikirlerini sordun mu? Meksika’dan ve Amerika’dan arkadaşlarım oldu. Work&Travel’a Rusya’dan ve Bulgaristan’dan katılanlarla karşılaştım. Kimisi iş arkadaşlarımdı, bazılarıyla tesadüfen tanıştım. Beraber gezdik, eğlendik tabii ki güzel anılarımız var. Türkiye’yi bayağı bir tanıttık. Kart postallar hediye ettik mesela, internetden Türkiye’nin fotoğrafları gösterdik. Sanırım hepsinin aklında Türkiye hakkında en azından bir şeyler oluştu, kim bilir belki tatile gelirler. Meksika’dan olan arkadaşım Elizabeth’e hatta Türkçe öğrettim biraz, o da bana biraz İspanyolca öğretti. O Türkiye’ye gelmeyi çok istiyor mesela.
Amerikalıların genelde çok kötü yemek kültürleri olduğu söylenir, gerçekten yemek konusunda sıkıntı yaşadın mı? Bizim yemeklerimizi özledin mi? Yemek kültürleri yok bile denebilir, büyük bir çoğunluk fast food yiyerek besleniyor. Amerika’da da güzel restoranlar bulabilirsiniz pek tabii ki ama maalesef pek ucuz değiller. En uygun yemek yeme yerleri Mc Donald’s, Arby’s gibi fast food lokantalar. Yemek yemek gerçekten bir sorun, Türk yemeklerini özlüyorsunuz.
Advis’i nerden duymuştun? Advis bizim okula tanıtıma gelmişti, ondan sonra da Advis’i tercih ettim zaten.
Birçok firma varken neden özellikle Advis’i tercih ettin. Gerçekten beklediğin ilgiyi, yardımı, hizmeti alabildin mi? Amerika’ya gittiğinde AdvisWork&Travel öğrencisi olmanın ne gibi ayrıcalıkları vardı? Advis’ten şikayetçi değilim, gereken ilgiyi gördüm. Her zaman yardımcı olmaya çalıştılar.
En önemli soru aslında şu “Ben neden bir çok şirket varken Advis’i tercih etmeliyim?” Bu sene Work&Travel programına katılacaklara Advis’i öneriyor musun? Ben Advis’i öneriyorum, dediğim gibi hiç bir sorun yaşamadık. Gayet de güzel bir işimiz vardı, her şey yolunda gitti.
Amerika’dayken de seninle iletişim kurdular mı? Bir problem ile karşılaştığında Advis sana danışmanlık hizmetini sunmaya devam etti mi? Hayır, böyle bir talebim olmadı.
Murat Erat , 07.01.2007