Work&Travel programıyla Amerika’nın hangi şehrine gittin ve ne kadar kaldın? Kaç şehir gördün? Amerika’ya ilk ayak bastığında neler hissettin?
Alaska'nın Kodiak adasındaydım ve 93 gün kaldım. Alaska’dan başka şehir görmedim Amerika’ya ilk ayak bastığımda hep hayallerimde olan bir yere geldiğim için heyecanlıydım.
Amerika’ya gittiğin zaman işveren seni havalimanında karşıladı mı? İşyerinde yoğun ilgi gördün mü? Bu beklentide olan öğrencilerimiz için söylemek istediğin bir şey var mı?
Evet karşıladı ama yoğun ilgi görmedim gidecek olanların da yoğun ilgi ile karşılanacaklarını ummam tabi bu çalışacağınız işe göre değişir.
İlk başta alışmakta çok zorluk çektin mi? Nelere alışmakta güçlük çektin ve en çok hangi sorunlarla karşılaştın?
Çok zorluk çektim alışmam 2 hafta sürdü. Çalışmaya alışmakta güçlük çektim çünkü hayatımda bu kadar uzun süreli işte çalışmamıştım daha önce.
Ne tür işler yaptın?
Balık temizleme ve paketleme.  Saat ücretin ve aylık kazancın neydi? Hep aynı saat ücreti ile mi çalıştın? İşveren herhangi bir artış yaptı mı saat ücretinde?
Saatlik ücretim 8 dolar,mesai 12 dolardı. Aylık ücretim balığın yoğunluğuna göre değişiyordu mesela Ağustos ayı çok yoğundur aylık 4500 dolar kazanabilirsiniz diğer aylar ise 3000 ve üzeri kazanabilirsiniz.
Bütün danışmanlık şirketleri Work&Travel’a katılmak için harcanan masrafın geri kazanılabildiğini, hatta alışveriş yapmış olarak geri dönülebileceğini söylüyor. Sen Türkiye’ye dönerken program bedelini gerçekten çıkarabildin mi? Belli bir birikim ile Türkiye’ye döndün mü?
Evet doğru çıkardım ve birikim ile döndüm.
Giden tüm öğrencilerin Amerika’da ucuz olması nedeniyle özellikle bolca elektronik alışverişi yaptığını duyuyoruz. Sen de yanında ikinci bir hediye bavulla gelenlerden misin?
Ben de ikinci bavulla dönenlerdenim laptop, Ipod, ps, kamera, mp3 player ve bilgisayar parçalarıyla döndüm.
Dünya görüşün, hayattan beklentin, insanlarla olan iletişimin gibi konularda Amerika’ya gitmeden önceki Sen ile, orada yaşadıktan sonra Sen arasında ne gibi değişiklikler oldu?
İlk olarak insan hayatın zorluklarını öğreniyor ve nasıl tek başına bu zorluklara karşı başa çıkabileceğini birebir görüyor ve en önemlisi de tecrübe kazanıyor.
Work&Travel programına katıldıktan sonra Türkiye’ye ve insanlara karşı bakış açında ne gibi değişiklikler oldu?
Amerika’daki çalışma temposunu gördüm ve Türkiye’dekinin hiçbir şey olduğunu öğrendim..
Orada yaşarken Türkiye’nin ve Amerika’nın hayat koşulları arasında ne gibi farklar dikkatini çekti?
Amerika’da hayat koşulları Türkiye’ye nazaran daha pahalı ve orda çoğu çalışma alanları özel olduğundan Türkiye’ye nazaran daha zor.  Amerikalıların biz Türklere karşı yaklaşımı nasıldı? Türkiye hakkında fikirlerini sordun mu veya nasıl bir izlenim oluştu sende?
Alaska’da pek Amerikalılarla sohbet etme imkanım olmadı daha çok Filipinli Meksikalı ve El-Salvadorlular çoğunlukta ama Türkleri seviyorlar.
Amerika’daki iş hayatı hakkında ne düşünüyorsun? Amerikalılar çalışırken nasıl? Biz Türklerle bir karşılaştırma yapabilir misin?
Amerika’daki iş hayatı çok sıkı diye düşünüyorum. Alaska’da fabrikalarda çalışan Amerikalı görmedim ama bir Filipinli bir Türkü 10’a katlar derim.
Bu arada gerçekten ingilizcen ilerledi mi? Bildiğin gibi pek çok ingilizce öğrenen hazırlık öğrencisi var üniversitelerde. Onlara İngilizcelerini ilerletmeleri konusunda Work and Travel’a katılmalarını tavsiye eder misin?
Alaska’da İngilizce gelişmiyor ama konuşma imkanı var bunları değerlendiren geliştiriyor ama çalışma saatlerinin fazla olmasından dolayı imkan bulunamıyor eğer İngilizcelerini ilerletmek için iç bölgelere gitmelerini tavsiye ederim.
İngilizceni çalışırken mi, yoksa sosyal hayat içinde mi geliştirdin?
Alaska’da İngilizce çalışma şartlarının uzun olduğundan ve yoğun olduğundan dolayı imkan çok kısıtlı ama çalıştığın ortamdakilerle rahatlıkla konuşabiliyorsun.
Hangi ülkelerden arkadaşların oldu? Senin gibi Work&Travel programına “başka ülkelerden katılmış öğrencilerle” karşılaştın mı?
Romanya, Mısır, Polonya, Kırgızistan, Moğolistan ve Arnavutluk’dan arkadaşlarım oldu.
Amerikalıların genelde çok kötü yemek kültürleri olduğu söylenir, gerçekten yemek konusunda sıkıntı yaşadın mı? Bizim yemeklerimizi özledin mi? Annenin en çok hangi yemeğini özledin?
Evet doğru yemek kültürü diye birşey yok zaten. Yemek konusunda tabiki sıkıntı yaşadık ama fazla değil evde bütün Türk yemeklerini yapma imkanımız oluyordu.
Amerika’da kaldığın süre zarfında aklında kalan bir anını Work&Travel’a katılmayı düşünen öğrenci okurlarımızla paylaşır mısın?
Alaska-Kodiak adasında Ağustos ayında Ocean Beauty Seafoods’ta çalışıyoruz ve yaklaşık 70’e yakın Türk var 150’ye yakın da Work and Travel öğrencisi var. Yaklaşık 20 güne yakın çalıştık ve fabrika bizden vergi keseceğini söyledi ama daha önceki zamanlarda hiçbir çalışandan kesmemişti. Biz de buna çok sinirlendik ve grev yapmaya karar verdik 70 Türk ve diğer ülkelerden gelen öğrencilerle birlikte fabrikanın kapısında grev yapmıştık ve bu olayı bütün basın yayın kuruluşlarına bildirmiştik.
ABD - Türk Elçiliği’ne, CIEE’ye, Kodiak Daily Mirror gazetesine, Advis’e. Çünkü oradaki bütün fabrikalar tax kesmez iken bu fabrika bizden alacağını söylemişti. 1 gün süreli grev yaptık baktık ki fabrika hala sürdürüyor bunu, 100’e yakın işçi çıktı ve o gün fabrika çok büyük bir zarara uğramıştı. Ne pahasına olursa olsun bütün arkadaşlar ayrılmadan beraberce hakkımızı savunmuştuk. Bunu hayatım boyunca unutmayacağım ve gazetelerdeki fotoları bile saklıyorum hala.
Amerika’ya gittiğin zaman işin hazır mıydı? Bu konuda sen sorun yaşamadıysan bile, Amerika’ya gittiği zaman işinin hazır olmadığını ve sorun yaşadığını gördüğün öğrenciler oldu mu?
Evet iş hazırdı. Alaska’da iş konusunda sıkıntı olmuyor Ağustos’un sonunda gelenler bile rahatlıkla iş bulabiliyorlar.
Gittiğin zaman kalacağın yer hazır mıydı? Konaklamayla ilgili sorunun oldu mu?
Konaklama işveren tarafından hazırlandı. Evler biraz kalabalıktı mesela 4 kişinin kalacağı eve 6-7 kişi koyuyorlar bunun dışında her şey mükemmeldi.
Vize mülakatından korkan öğrencilerimiz için söylemek istediğin bir şey var mı? Sence korkmakta haklılar mı?
Vize görüşmesinde korkmalarına gerek yok zaten çok kısa sürüyor ve ortalamaları iyi ise daha kolay alabilirler.
Work and Travel programına öğrenci gönderen pek çok firma var. Öğrenciler firma yaparken sence neye dikkat etmeli?
Öğrenciler firma seçerken en kusursuz şekilde danışmanlık hizmeti veren şirketi tercih ederim tabiki.
Sen Advis’i nerden duymuştun? Advis’i seçmendeki en önemli etken neydi?
Arkadaşım temsilciydi onun vasıtasıyla oldu. Advis gerçekten kusursuz bir danışmanlık şirketi. Geçen yıl giden arkadaşlarım da hiçbir problem yaşamamışlardı.
Gerçekten beklediğin ilgiyi, yardımı, hizmeti Advis’ten alabildin mi? Amerika’ya gittiğinde iyi ki de Advis ile programa katılmışım dediğin oldu mu?
Evet beklediğimden fazlasını gördüm. Çok teşekkür ederim. İyi ki Advis’le gelmişim dediğim oldu çünkü başka şirketlerle katılan arkadaşlarım sıkıntı yaşadılar.
Amerika’dayken de Seninle iletişim kurdular mı? Bir problem ile karşılaştığında Advis size danışmanlık hizmetini sunmaya devam etti mi?
Amerika’dayken bilet konusunda iletişim kurdular başka bir problem yoktu her şey yolunda gitti.
Murat Erat , 06.01.2007
|